SEMPOZYUM DAVET VE BİLDİRİ ÇAĞRISI
Değerli Akademisyenlerimiz,
Konya Büyükşehir Belediyesi öncülüğünde 5-7 Mayıs 2027 tarihlerinde I. Uluslararası
Mevlâna Sempozyumu düzenlenecektir.
“Selçuklu Dârülmülkü Konya’da Mevlâna: Şehir, Toplum, Kültür, Siyaset, Tarihî
Bağlam” başlığıyla gerçekleştirilecek 1. sempozyumun, Mevlâna’yı yaşadığı XIII. yüzyılın
tarihî, siyasî, ilmî, sosyal ve kültürel şartları içerisinde yeniden değerlendirmeye imkân
sağlayacak kapsamlı bir bilimsel buluşma olması hedeflenmektedir.
XIII. yüzyıl Anadolu’su, Türkiye Selçuklu Devleti’nin siyasî ve kültürel açıdan önemli bir
dönemine sahne olmuştur. Bir yandan Moğol istilası ve sonrasında yaşanan siyasî gelişmeler,
diğer yandan ilmî, tasavvufî ve kültürel hareketlilik bu dönemin karakterini belirlemiştir. Bu
tarihî zeminin merkezinde yer alan Konya ise Selçuklu Dârülmülkü olarak sultanların, devlet
adamlarının, âlimlerin, mutasavvıfların, sanatkârların ve farklı kültür çevrelerinin buluştuğu
önemli bir şehir hâline gelmiştir.
Mevlâna’nın düşüncesini, eserlerini ve şahsiyetini bütün yönleriyle anlayabilmek, onun
yaşadığı bu tarihî ve kültürel ortamı dikkate almayı gerektirmektedir. Bu sebeple sempozyumda
Mevlâna’nın ilmî ve tasavvufî çevresi kadar Selçuklu siyasî yapısıyla ilişkileri, dönemin
toplumsal hayatı, Konya’nın şehir dokusu, siyasî ve kültürel dönüşümler, eserlerinin tarihî ve
fikrî bağlamı, Şems-i Tebrîzî ile ilişkisi ve Mevlâna algısının sonraki dönemlerde geçirdiği
değişimler de ele alınacaktır.
Sempozyumda; XIII. yüzyıl Selçuklu Konya’sında Mevlâna’nın ilmî, kültürel ve sosyal çevresi,
Kösedağ sonrası Anadolu’da siyasî dönüşüm ve Moğol tabiiyet süreci içerisinde Mevlâna’nın
yaşadığı tarihî zemin, Mevlâna’nın Selçuklu devlet adamları ve siyasî çevrelerle ilişkileri,
eserlerinin tarihî ve fikrî bağlam içerisinde yeniden okunması, Şems-i Tebrizî ve XIII. yüzyıl
Konya tasavvuf çevresi, menakıpnamelerden modern tarih yazımına Mevlâna algısı ile
Mevlâna’nın İslâm anlayışının günümüz İslâm dünyasındaki yeri ele alınacaktır (Ekte detaylı
bilgi mevcuttur).
Bu başlıkların yanı sıra, sempozyumun genel çerçevesiyle doğrudan ilişkili olmak kaydıyla
farklı disiplinlerden özgün bildiri önerilerine de yer verilecektir.
Sempozyum, Mevlâna araştırmalarını tek bir toplantıyla sınırlı bırakmayarak uzun soluklu bir
araştırma ve değerlendirme programının ilk adımını oluşturacaktır. Önümüzdeki yıllarda
Mevlâna’nın hayatı, düşüncesi, eserleri, tasavvuf anlayışı, farklı coğrafyalardaki tesirleri ve
günümüz dünyasındaki yeri gibi farklı boyutların ele alınması planlanmaktadır.
Bu çerçevede başta tarih, ilahiyat, tasavvuf, edebiyat, sanat tarihi, şehir tarihi, mimarlık, kültür
tarihi ve sosyal bilimlerin diğer alanlarında çalışan akademisyenlerimiz olmak üzere, Mevlâna
ve XIII. yüzyıl Anadolu’su üzerine çalışan bütün araştırmacılarımızı sempozyuma bildiri
sunmaya davet ediyoruz. Sempozyuma kabul edilen bildirilerin sahiplerinin Konya’daki
konaklama ve ulaşım süreçlerinin, katılımlarını kolaylaştıracak şekilde sempozyum
organizasyonu çerçevesinde planlanması düşünülmektedir.
Sempozyumun, farklı disiplinlerden araştırmacıları bir araya getirerek Mevlâna’nın yaşadığı
tarihî dünyaya ilişkin yeni araştırmaların ortaya çıkmasına, mevcut değerlendirmelerin yeniden
ele alınmasına ve Mevlâna araştırmalarında kalıcı bir bilimsel birikim oluşturulmasına katkı
sağlamasını temenni ediyoruz.
Değerli katkılarınızın, bu uzun soluklu çalışmanın ilk adımını daha güçlü ve anlamlı hâle
getireceğine inanıyoruz.
Saygılarımızla,
Sempozyum Yürütücüleri:
Prof. Dr. Mahmut Erol KILIÇ
(IRCICA Genel Direktörü)
Prof. Dr. Ali TEMİZEL
(Selçuk Üniversitesi)
Prof. Dr. Bilal KUŞPINAR
(Necmettin Erbakan Üniversitesi)
Prof. Dr. Semih CEYHAN
(Marmara Üniversitesi)
Prof. Dr. Sezai KÜÇÜK
(Sakarya Üniversitesi)
Prof. Dr. Hayri KAPLAN
(Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi)
Prof. Dr. Mehmet Ali HACIGÖKMEN
(Selçuk Üniversitesi)
Prof. Dr. Yusuf KÜÇÜKDAĞ
(KTO Karatay Üniversitesi)
KATILIM ŞARTLARI VE YAZIM KURALLARI
Sempozyuma yurt içinden ve yurt dışından, konu başlıklarıyla ilgili alanlarda çalışan tüm
araştırmacılar bildiri önerileriyle katılabilir. Bildiri özetlerinin Türkçe ve İngilizce olarak
hazırlanması ve her iki dildeki özetin birlikte gönderilmesi gerekmektedir. Her bir özet 250-
300 kelime arasında olmalı; çalışmanın amacı, kapsamı, yöntemi, temel yaklaşımı ve ulaşılan
veya öngörülen sonuçları açıkça ortaya koymalıdır. Özetlerde 3-5 anahtar kelimeye yer
verilmelidir.
Kabul edilen bildiri özetlerinin, sempozyum takviminde belirtilen süre içerisinde tam metin
olarak da gönderilmesi gerekmektedir. Tam metinlerin gönderilmesine ilişkin yazım ve
değerlendirme esasları, kabul edilen bildiri sahiplerine ayrıca bildirilecektir.
Özet başlığının altında bildirinin yazar veya yazarlarının adı ve soyadı, akademik unvanı, bağlı
bulunduğu üniversite veya kurum, fakülte/enstitü/bölüm ya da ilgili akademik birim, şehir ve
ülke bilgisi, e-posta adresi, telefon/cep telefonu numarası ve ORCID numarası eksiksiz olarak
belirtilmelidir. Birden fazla yazarlı bildirilerde her yazarın kurum, birim, şehir, ülke, e-posta,
telefon ve ORCID bilgilerinin ayrı ayrı verilmesi; bildiriyi sunacak yazarın ayrıca belirtilmesi
gerekmektedir. Yurt dışından katılacak araştırmacıların kurum, birim, şehir ve ülke bilgilerinin
İngilizce olarak da açıkça yazılması gerekmektedir.
Özetlerin Microsoft Word (.docx) formatında, A4 sayfa düzeninde, Times New Roman yazı
karakteriyle 12 punto ve 1,5 satır aralığıyla hazırlanması gerekmektedir. Sayfa kenar boşlukları
2,5 cm olarak düzenlenmelidir. Özet metninde kaynakça, tablo, şekil ve grafik kullanılmamalı;
mümkün olduğunca kısaltmalara yer verilmemelidir. Türkçe ve İngilizce özetler aynı dosya
içerisinde yer almalıdır.
Bildiri özetlerinin sempozyumun resmî internet sitesi olan www.mevlanasempozyumu.com
üzerinden değil, doğrudan [email protected] e-posta adresine gönderilmesi
gerekmektedir. Özet dosyası “İsim_Soyadı_Bildiri Başlığı” şeklinde adlandırılmalı ve epostanın konu bölümünde “İsim_Soyadı_Bildiri Başlığı” yazılmalıdır. Gönderilecek epostada yazar veya yazarların iletişim bilgilerinin eksiksiz olarak yer alması gerekmektedir.
ÖNEMLİ TARİHLER
Tarih Süreç
15 Eylül 2026 Bildiri Özet Gönderim Başlangıç Tarihi
15 Kasım 2026 Bildiri Özeti Son Gönderim Tarihi
15 Ocak 2027 Kabul Edilen Özetlerin İlanı
30 Mart 2027 Tam Metin Gönderim Son Tarihi
5-7 Mayıs 2027 Sempozyum Tarihi
SEMPOZYUM İLETİŞİM VE SEKRETERYA
www.mevlanasempozyumu.com
e-posta: [email protected]
Sempozyum Sekreteryası:
Derya KARAKAYA +90 332 205 37 54
Süheyla HOLTA EŞEN +90 332 205 37 36
Şükrü TAŞDELEN +90 332 205 37 52
Adres: Konya Büyükşehir Belediyesi Kültür Sanat ve Sosyal İşler Dairesi Başkanlığı Çimenlik
Mah. Aslanlı Kışla Cad. Mevlana Kültür Merkezi Karatay/Konya/Türkiye
+90 444 55 42
CALL FOR PAPERS AND INVITATION TO THE SYMPOSIUM
Dear Academics and Scholars,
The 1stInternational Mevlâna Symposium will be held on May 5-7, 2027, under the auspices
of the Konya Metropolitan Municipality. The first symposium, titled “Mevlâna in Konya, the
Seljuk Dâr al-Mulk (Royal Capital): City, Society, Culture, Politics, and Historical
Context” is intended to be a comprehensive academic gathering that will provide an
opportunity to re-examine and re-evaluate Mevlâna within the historical, political, scholarly,
social, and cultural conditions of the 13th century, during which he lived.
Thirteenth-century Anatolia was the setting for a politically and culturally significant period in
the history of the Seljuk Sultanate of Turkiye. On the one hand, the Mongol invasion and the
political developments that followed, and on the other hand, intellectual, Sufi, and cultural
activities, shaped the character of this period. Konya, situated at the heart of this historical
landscape, became an important city as the Seljuk Dar al-Mulk, the Royal Capital, where
sultans, statesmen, scholars, Sufis, artists, and representatives of diverse cultural circles
converged.
To fully understand Mevlâna’s thought, works, and personality in all their aspects, it is
necessary to take into account the historical and cultural context in which he lived. For this
reason, the symposium will address not only Mevlâna’s scholarly and Sufi circles, but also his
relationships with the Seljuk political structure, the social life of the period, the urban fabric of
Konya, political and cultural transformations, the historical and intellectual context of his
works, his relationship with Shams-i Tabrîzî, and the changes in the perception of Mevlâna in
subsequent periods.
Among the themes and subjects that are expected to be discussed during the symposium are:
Mevlâna’s scholarly, cultural, and social miliue in 13th-century Seljuk Konya; the historical
context in which Mevlâna lived amid the political transformations in Anatolia following the
Battle of Kösedağ and the process of Mongol subjugation; Mevlâna’s relationships with Seljuk
statesmen and political circles; a re-examination of his works within their historical and
intellectual contexts; Shams-i Tabrizî and the 13th-century Konya Sufi circle; the perception of
Mevlâna from hagiographies (manaqib namas) to modern historiography; and the place of
Mevlâna’s understanding of Islam in today’s Islamic world (Detailed information is provided
in the attachment). In addition to these topics, original paper proposals from various disciplines
will also be considered, provided they are directly related to the overall scope and framework
of the symposium.
The symposium will not limit research on Mevlâna to a single gathering but will serve as the
first step in a long-term research and evaluation program. In the coming years, it is planned to
examine various aspects of Mevlâna, including his life, philosophy, works, understanding of
Sufism, his influence in different regions, and his place in today’s world.
In this context, we cordially invite all scholars and researchers working on Mevlâna and 13thcentury Anatolia-particularly the academics specializing in history, theology, Sufism,
literature, art history, urban history, architecture, cultural history, and other fields of the
social sciences-to submit papers to the symposium. It is planned that the symposium organizers
will make the arrangements in Konya for the accommodation and transportation of the authors
whose papers are accepted for the symposium, in a manner that facilitates their participation.
We hope that by bringing together researchers from various disciplines, this symposium will
not only lead to new research on the historical world in which Mevlâna lived, but also contribute
to a re-examination of existing interpretations and the establishment of a lasting body of
scholarly knowledge in Mevlâna studies.
We believe that your valuable contributions will make the first step of this long-term endeavor
even stronger and more meaningful.
Yours sincerely,
Organizing Committee:
Prof. Dr. Mahmut Erol KILIÇ
(Director General, IRCICA)
Prof. Dr. Ali TEMİZEL
(Selçuk University)
Prof. Dr. Bilal KUŞPINAR
(Necmettin Erbakan University)
Prof. Dr. Semih CEYHAN
Marmara University
Prof. Dr. Sezai KÜÇÜK
(Sakarya University)
Prof. Dr. Hayri KAPLAN
(Ankara Social Sciences University)
Prof. Dr. Mehmet Ali HACIGÖKMEN
(Selçuk University)
Prof. Dr. Yusuf KÜÇÜKDAĞ
(KTO Karatay University
PARTICIPATION REQUIREMENTS AND SUBMISSION GUIDELINES
Researchers from Turkiye and abroad working in fields related to the symposium’s topics may
submit abstract proposals.
Abstracts must be prepared in both Turkish and English, and both versions must be submitted
together. Each abstract should be between 250 and 300 words and clearly outline the study’s
purpose, scope, methodology, main approach, and the findings and/or results reached and/or
anticipated. Abstracts should include 3-5 keywords.
Abstracts of accepted papers must also be submitted as full texts within the timeframe specified
in the symposium schedule. The guidelines regarding the submission and evaluation of full texts
will be communicated separately to the authors of accepted papers.
Below the abstract title, the first and last names of the author(s), their academic title, the
university or institution with which they are affiliated, the faculty/institute/department or
relevant academic unit, city and country, email address, phone/cell phone number, and ORCID
number must be provided in full.
For papers with multiple authors, the institution, unit, city, country, email, phone, and ORCID
information for each author must be provided separately; the author who will present the paper
must also be specified.
For researchers participating from abroad, the institution, unit, city, and country information
must also be clearly stated in English.
Abstracts must be prepared in Microsoft Word (.docx) format, using A4 page layout, 12-point
Times New Roman font, and 1.5-line spacing. Page margins should be set to 2.5 cm. The
abstract text should not include references, tables, figures, or graphs or charts; abbreviations
should be avoided as much as possible. Both the Turkish and English abstracts must be included
in the same file.
Abstracts must not be submitted through the symposium’s official website,
www.mevlanasempozyumu.com Instead, they must be sent directly to:
[email protected]
The abstract file must be named in the following format: “Name_Surname_Paper Title”
The subject line of the e-mail must also be: “Name_Surname_Paper Title”
The e-mail must include the complete contact information of the author or authors.
Abstracts must be submitted directly to the email address [email protected]
not through the symposium’s official website, www.mevlanasempozyumu.com The abstract
file must be named “First Name_Last Name_Abstract Title” The subject line of the email
must read “First Name_Last Name_Abstract Title” The email must include the complete
contact information of the author(s).
IMPORTANT DATES
Date Process
15 September 2026 Start Date for Abstract Submission
15 November 2026 Abstract Submission Deadline
15 January 2027 Announcement of Accepted Abstracts
30 March 2027 Full-Text Submission Deadline
5-7 May 2027 Symposium Dates
SYMPOSIUM CONTACT AND SECRETARIAT
www.mevlanasempozyumu.com
e-mail: [email protected]
Symposium Secretariat:
Derya KARAKAYA +90 332 205 37 54
Süheyla HOLTA EŞEN +90 332 205 37 36
Şükrü TAŞDELEN +90 332 205 37 52
Adress: Konya Büyükşehir Belediyesi Kültür Sanat ve Sosyal İşler Dairesi Başkanlığı
Çimenlik Mah. Aslanlı Kışla Cad. Mevlana Kültür Merkezi Karatay/Konya/Türkiye
+90 444 55 42
SELÇUKLU DÂRÜLMÜLKÜ KONYA’DA MEVLÂNA:
ŞEHİR, TOPLUM, KÜLTÜR, SİYASET, TARİHÎ BAĞLAM
XIII. yüzyıl Anadolu’su, bir yandan Moğol istilasının getirdiği siyasi kargaşa ve toplumsal
çalkantılarla sarsılırken, diğer yandan ilim, irfan ve kültürün altın çağını yaşadığı benzersiz bir
tarihî kesite tanıklık etmiştir. Bu dönemin kalbinde ise Türkiye Selçuklu Devleti’nin başkenti,
yani Dârülmülkü olan Konya yer almaktadır. Doğu ile Batı’yı, farklı inanç ve kültürleri bir
arada barındıran Konya; sultanların, âlimlerin, şairlerin ve mutasavvıfların buluşma noktası
haline gelerek dönemin entelektüel merkezi konumunu kazanmıştır.
Bu coğrafi ve kültürel iklimin en önemli şahsiyetlerinden olan Mevlâna, düşünsel ve manevi
mirasını doğrudan doğruya bu şehrin dokusu içinde inşa etmiştir. Mevlâna’nın düşüncesi ve
öğretisi; yalnızca soyut bir tasavvufi düşünce olarak kalmamış, dönemin siyasi erkleriyle
kurduğu münasebetler, toplumsal krizlerde üstlendiği birleştirici rol ve şehir hayatına kattığı
ruh ile somut bir karşılık bulmuştur. Mevlâna’yı anlamak; onun yaşadığı dönemin siyasi
krizlerini, Selçuklu saray ve idarecileriyle olan ilişkilerini ve başkent Konya’nın sosyal
panoraması ile tarihî bağlamını mütalaa etmeyi zorunlu kılmaktadır.
I. Uluslararası Mevlâna Sempozyumu, bu disiplinlerarası yaklaşımdan hareketle Mevlâna
Celâleddin’i Selçuklu Dârülmülkü Konya özelinde; şehir, siyaset, toplum ve tarihî şartlar
sacayağında yeniden okumayı hedeflemektedir. Sempozyum; Mevlâna’nın düşünce dünyasının
doğduğu sosyo-politik zemini açığa çıkarmayı, onun şehre ve dönemin siyasetine etkilerini
akademik bir perspektifle tartışmayı amaçlamaktadır.
Bu ilk sempozyum aynı zamanda dokuz yıllık bir araştırma ve değerlendirme programının
başlangıcını oluşturmaktadır. Sonraki yıllarda Mevlâna’nın hayatı, düşüncesi, eserleri, tasavvuf
anlayışı, farklı coğrafyalardaki tesirleri ve günümüz dünyasındaki yeri farklı başlıklar altında
ele alınarak kapsamlı bir Mevlâna araştırmaları birikiminin oluşturulması amaçlanmaktadır. Bu
bakımdan ilk sempozyum, Mevlâna araştırmalarına belirli bir tarihî zemin kazandırmayı ve
sonraki çalışmalar için sağlam bir başlangıç noktası oluşturmayı hedeflemektedir.
SEMPOZYUM KONU BAŞLIKLARI
1- “XIII. Yüzyıl Selçuklu Konya’sında Mevlâna: Şehir, Kurumlar ve Toplumsal
Zemin”
Bu oturumun amacı, Mevlâna’nın düşünce dünyasını ve hayatını, XIII. yüzyılda Türkiye
Selçuklu Devleti’nin Dârülmülkü olan Konya’nın şehir, kurumlar ve toplumsal yapısı
üzerinden değerlendirmektir. Konya, yalnızca siyasî bir merkez değil; medreseleri, ilmî
kurumları, ticari hayatı, farklı dinî ve kültürel çevreleri ve sosyal yapısıyla dönemin en önemli
şehirlerindendi. Bu şehir ortamının Mevlâna’nın hayatı ve düşüncesinin oluşumundaki rolünün
ortaya konulması hedeflenmektedir.
Bu çerçevede Konya’nın siyasî ve idarî konumu, şehirleşme ve mekânsal yapısı, medrese ve
diğer ilmî kurumları, ekonomik ve ticari hayatı, sosyal ve kültürel çeşitliliği ele alınacaktır.
Bahâeddin Veled ve ailesinin Konya’ya yerleşmesi de şehrin bu özellikleri ve dönemin tarihî
şartları içerisinde değerlendirilecektir.
Bu çerçevede şu sorular üzerinde durulacaktır:
Bahâeddin Veled ve ailesinin
Konya’nın şehirleşme, idarî yapı ve mekânsal düzeni nasıldı?
Medreseler ve diğer ilmî kurumlar şehrin entelektüel hayatını nasıl şekillendiriyordu?
Konya’nın ekonomik ve ticari yapısı, üretim ve tüketim hayatı ile sosyal grupları nasıl
bir şehir toplumu oluşturuyordu?
Farklı dinî ve kültürel grupların bir arada bulunduğu Konya’nın sosyal ve kültürel yapısı
nasıldı?
Bu şehir ve kurumlar, Mevlâna’nın hayatının ve düşünce dünyasının oluşumuna nasıl
bir zemin hazırlamıştır?
Bu yaklaşımla oturumda Konya, Mevlâna’nın hayatının yalnızca geçtiği bir mekân olarak değil,
onun düşüncesinin ve toplumsal konumunun oluştuğu tarihî, kurumsal ve şehirsel zemin olarak
ele alınacaktır.
2- “Kösedağ Sonrası Anadolu’da Siyasî Dönüşüm, Moğol Tabiiyet Süreci ve
Mevlâna’nın Yaşadığı Tarihî Zemin”
XIII. yüzyılın ortalarından itibaren, Kösedağ Savaşı’nın ardından Türkiye Selçuklu Devleti’nin
Sultanhanı Savaşı’na kadar geçirdiği Moğol tabiiyet süreci, Mevlâna’nın yaşadığı Konya’nın
siyasî ve toplumsal şartlarını da önemli ölçüde değiştirmiştir. Selçuklu siyasî ve idarî yapısı
varlığını sürdürürken merkezî otoritenin zayıflaması ve Moğol nüfuzunun artması, yeni bir
siyasî zemin meydana getirmiştir.
Bu tarihî zeminde Mevlâna’nın Moğol tabiiyetine ve Moğol tahakkümüne karşı tavrının nasıl
anlaşılması gerektiği önemli bir mesele olarak ortaya çıkmaktadır. Mevlâna bu siyasî dönüşümü
nasıl karşılamış, Moğol hâkimiyeti karşısında nasıl bir tutum sergilemiştir? Mevlâna’nın kendi
eserleri ve dönemin kaynakları bu konuda ne söylemektedir?
Bu çerçevede şu sorular etrafında müzakere yürütülmesi hedeflenmektedir:
Mevlâna’nın Moğol tabiiyet sürecindeki tavrı, kendi sözleri ve dönemin kaynakları
ışığında nasıl anlaşılmalıdır?
Mevlâna, Moğol tahakkümü karşısında doğrudan veya dolaylı olarak nasıl bir dil ve
tutum geliştirmiştir?
Mevlâna’nın tavrıyla ilgili günümüzde ileri sürülen iddialar, XIII. yüzyılın kaynakları
ve siyasî şartlarıyla ne ölçüde örtüşmektedir?
Günümüzde XIII. yüzyılda ortaya atılan Ahi Evran’ın kimliği üzerinden Mevlâna-Ahi
Evran iddiaları dönemin belgeleri ve kaynaklarıyla ne derecede örtüşmektedir?
Bu çerçevede, günümüzden geçmişe yöneltilen bazı değerlendirmelerin XIII. yüzyılın siyasî ve
toplumsal gerçekliğini yeterince dikkate almayan bir anakronizm niteliği taşıyıp taşımadığı
tartışılmalıdır. Bu oturumun amacı, Mevlâna’nın Moğol tabiiyet sürecindeki konumunu peşin
kabullerden uzak biçimde; kendi eserleri, dönemin kaynakları ve XIII. yüzyılın siyasî şartları
çerçevesinde değerlendirmektir. Böylece Mevlâna’nın tabiiyet dönemindeki tavrına dair
iddiaların tarihî bir zemine dayanıp dayanmadığı ve sonraki dönem yorumlarının bu algının
oluşumundaki rolü ortaya konulmaya çalışılacaktır.
3- “Mevlâna’nın Selçuklu Devlet Adamları ve Siyasî Çevrelerle İlişkileri”
Mevlâna’nın XIII. yüzyıl Konya’sındaki hayatı, ilmî ve tasavvufî çevrelerin yanı sıra Selçuklu
sultanları, devlet adamları ve siyasî çevrelerle kurduğu ilişkilerle de şekillenmiştir. Bu ilişkiler,
Mevlâna’nın siyasî otorite karşısındaki konumunu ve toplumdaki etkisini anlamak bakımından
önem taşımaktadır. Bu oturumda Mevlâna’nın Selçuklu sultanları ve devlet adamlarıyla
ilişkileri, dönemin siyasî şartları içerisinde ele alınacaktır. Bu ilişkilerin siyasî bir yakınlaşma
ve destek arayışından mı, yoksa ilmî, ahlâkî ve tasavvufî bir etkileşimden mi kaynaklandığı;
Selçuklu siyasî çevrelerinin Mevlâna’ya bakışı ve onun düşünce ve otoritesinden nasıl
etkilendikleri değerlendirilecektir. Özellikle Pervâne Muînüddin Süleyman, Sâhib Atâ
Fahreddin Ali, Cacaoğlu Nûreddin, Hatıroğlu Şerefeddin ve dönemin diğer Selçuklu devlet
adamlarıyla ilişkiler, kaynakların sunduğu bilgiler ışığında ele alınarak bu ilişkilerin
Mevlâna’nın siyasî tavrı ve Konya’daki konumunu anlamadaki yeri üzerinde durulacaktır.
Bu çerçevede şu sorular etrafında müzakere yürütülmesi hedeflenmektedir:
Mevlâna’nın Selçuklu sultanları ve devlet adamlarıyla ilişkilerinin niteliği neydi?
Mevlâna, siyasî çevrelerle ilişkilerinde nasıl bir tutum sergilemiştir?
Selçuklu devlet adamları Mevlâna’ya neden yakınlık göstermiş ve onun çevresinde nasıl
bir konum almıştır?
Mevlâna’nın siyasî çevrelerle ilişkileri, onun siyasî otoriteye bakışı hakkında ne
söylemektedir?
Mevlâna’nın devlet adamları üzerindeki etkisi ve devlet çevrelerinin Mevlâna’nın
hayatındaki yeri nasıl değerlendirilmelidir?
Menakıpnamelerde anlatılan siyasî ilişkiler ile dönemin tarihî kaynakları arasında nasıl
bir karşılaştırma yapılabilir, günümüzdeki bazı değerlendirmelerde anakronizme
düşülüyor mu?
Bu oturumun amacı, Mevlâna’nın siyasî çevrelerle ilişkilerini yalnızca şahsî yakınlıklar
üzerinden değil, XIII. yüzyıl Selçuklu Konya’sının siyasî ve toplumsal yapısı içerisinde
değerlendirmektir. Böylece Mevlâna’nın devlet adamlarıyla ilişkilerinin niteliği, bu ilişkilerin
onun ilmî ve tasavvufî konumuna etkisi ve Selçuklu siyasî çevrelerinin Mevlâna üzerindeki
karşılıklı etkisi daha geniş bir tarihî çerçevede ele alınacaktır.
4- “Mevlâna’nın Eserlerini Dönemin Tarihi Olayları Çerçevesinde Okumak”
Bu oturumdaki amaç, Mevlâna’nın eserlerini yalnızca tasavvufî ve edebî metinler olarak değil,
XIII. yüzyıl Anadolu’sunun tarihî, siyasî, sosyal ve fikrî dünyası içerisinde yeniden
değerlendirmektir. Çünkü Mevlâna’nın eserlerini anlamak için yalnızca “Ne söylüyor?”
sorusunu değil, aynı zamanda “Bunu hangi tarihî şartlar içerisinde, kime ve neden söylüyor?”
sorularını da sormak gerekir.
Mevlâna’nın Mesnevî, Dîvân-ı Kebîr, Fîhi Mâ Fîh, Mecâlis-i Seb‘a ve Mektûbât gibi eserleri,
onun düşünce dünyasının yanı sıra yaşadığı dönemin insanlarına, siyasî gelişmelerine,
toplumsal ilişkilerine ve ilmî tartışmalarına dair önemli izler taşımaktadır. Peki, bu eserlerde
karşılaştığımız tarihî ve siyasî göndermeler nasıl okunmalıdır? Mevlâna’nın kullandığı
kavramlar ve anlatılar, kendi döneminin hangi meselelerine ışık tutmaktadır? Eserlerdeki
ifadeler, Mevlâna’nın yaşadığı siyasî ve toplumsal ortam hakkında bize ne söylemektedir?
Bu çerçevede şu sorular etrafında müzakere yürütülmesi hedeflenmektedir:
Mevlâna’nın eserleri XIII. yüzyıl Anadolu’sunun tarihî şartları dikkate alınarak nasıl
okunmalıdır?
Eserlerde yer alan siyasî, sosyal ve tarihî göndermeler hangi olay ve şartlarla
ilişkilendirilebilir?
Mevlâna’nın kullandığı kavramların kendi dönemindeki ilmî ve fikrî karşılıkları
nelerdir?
Eserlerde Selçuklu toplumu, şehir hayatı, devlet ve siyasî otoriteye ilişkin ne tür izler
bulunmaktadır?
Mevlâna’nın eserlerinde karşılaştığımız ifadeler, onun yaşadığı döneme dair tarih
araştırmalarına nasıl katkı sağlayabilir?
Modern dönemde yapılan yorumlarda Mevlâna’nın söz ve düşüncelerinin tarihî
bağlamından koparılması ne tür sonuçlar doğurmaktadır?
Bu sorular üzerinden gerçekleştirilecek çalışmalarla, Mevlâna’nın eserlerinin kendi tarihî ve
fikrî dünyası içerisinde yeniden okunması ve metinlerdeki anlam katmanlarının daha geniş bir
perspektiften ortaya konulması amaçlanmaktadır. Böylece eserler, yalnızca günümüzden
bakılarak yorumlanan metinler olmaktan çıkarılıp, Mevlâna’nın yaşadığı XIII. yüzyıl
Anadolu’sunun düşünce, toplum ve tarih dünyasına açılan kaynaklar olarak da
değerlendirilebilecektir.
5- “Mevlâna’nın XIII. Yüzyıl Konya’sındaki Dinî, İlmî ve Sosyal Ağları”
Bu oturumun amacı, Mevlâna’nın XIII. yüzyıl Konya’sında içinde bulunduğu dinî, ilmî,
tasavvufî ve sosyal ilişkiler ağını ortaya koymaktır. Bu çerçevede Mevlâna’nın dönemin
şahsiyetleri ve farklı sosyal çevrelerle ilişkileri, yalnızca biyografik bilgiler üzerinden değil,
karşılıklı etkileşim ve ilişkiler bağlamında değerlendirilecektir.
Bu kapsamda Bahâeddin Veled, Seyyid Burhâneddin, Şems-i Tebrizî, Sadreddin Konevî,
Şemseddin Mardinî, Selâhaddin-i Zerkubî, Hüsameddin Çelebi ve Sultan Veled… gibi
şahsiyetlerin yanı sıra medrese ulemâsı, sûfî çevreler, ahîler ve dönemin diğer dinî-ilmî grupları
ele alınacaktır. Özellikle Seyyid Burhaneddin, Selahaddin-i Zerkubî ve Hüsameddin Çelebi ile
ilişkilerin, menkıbevî ve geleneksel anlatıların tekrarıyla yetinilmeksizin, erken kaynaklar,
yazma eserler ve Mevlâna’nın kendi metinleri üzerinden yeniden değerlendirilmesi
hedeflenmektedir.
Oturumda ayrıca Mevlâna’nın eserleri, dönemin sosyal hayatına ilişkin veriler bakımından ele
alınacak; üretim ve tüketim süreçleri, meslekler, ekonomik ve toplumsal ilişkiler, gündelik
hayat, kültürel semboller ve maddi kültür gibi unsurların Mevlâna’nın metinlerindeki
yansımaları araştırılacaktır.
Bu çerçevede şu sorular üzerinde durulacaktır:
Mevlâna’nın XIII. yüzyıl Konya’sındaki dinî, ilmî, tasavvufî ve sosyal ilişkiler ağı nasıl
ortaya konulabilir?
Mevlâna’nın dönemin şahsiyetleri, ulemâ, sûfî çevreler, ahîler ve diğer sosyal gruplarla
ilişkileri nasıl şekillenmiştir?
Şems-i Tebrizî’nin Konya’ya gelişi ve Mevlâna ile karşılaşması, bu ilişkiler ağı
içerisinde nasıl anlaşılmalıdır?
Seyyid Burhâneddin, Selâhaddin-i Zerkubî ve Hüsâmeddin Çelebi ile ilişkiler,
kaynaklar ve Mevlâna’nın metinleri ışığında nasıl yeniden değerlendirilebilir?
Mevlâna’nın eserleri üretim ve tüketim, meslekler, toplumsal ilişkiler, gündelik hayat,
kültürel semboller ve maddi kültür hakkında hangi verileri sunmaktadır?
Mevlâna’nın metinlerinde görülen bu unsurlar, XIII. yüzyıl Konya’sındaki sosyal
ilişkilerin ve kültürel hayatın anlaşılmasına nasıl katkı sağlamaktadır?
Bu yaklaşımla oturumda Mevlâna’nın kimlerle, hangi çevrelerle ve nasıl bir ilişki ağı içerisinde
bulunduğu ortaya konulmaya çalışılacak; şahsiyetler, gruplar ve Mevlâna’nın eserlerine
yansıyan sosyal hayat birlikte değerlendirilerek onun Konya’daki dinî, ilmî ve sosyal dünyası
yeniden okunacaktır.
6- “Menakıpnamelerden Modern Tarih Yazımına Mevlâna Algısı”
Bu oturumdaki amaç, Mevlâna’nın kendi döneminden başlayarak sonraki yüzyıllarda nasıl
anlatıldığını, yorumlandığını ve farklı dönemlerin zihniyet dünyasında nasıl bir anlam
kazandığını ortaya koymaktır. Bu çerçevede Mevlâna’ya dair anlatıların oluşumunda
menakıpnamelerin rolü, tarihî kaynaklarla menkıbevi rivayetler arasındaki ilişki ve modern
tarih yazımında ortaya çıkan farklı Mevlâna tasavvurları ele alınacaktır.
Bu bağlamda şu sorular etrafında tartışma yürütülmesi hedeflenmektedir:
Mevlâna’nın vefatından sonra onun hayatı ve şahsiyeti etrafında oluşan menkıbevi
anlatılar hangi tarihî şartlarda ortaya çıkmıştır?
Menakıpnamelerde anlatılan tarihî olaylar ile Türkiye Selçuklu kroniklerinde yer alan
olaylar ne ölçüde örtüşmektedir? Bu paralellik, somut örnekler üzerinden nasıl
değerlendirilebilir?
Modern dönemde Batı’da ve İslâm dünyasında Mevlâna hakkında ortaya çıkan farklı
yorumların temel özellikleri nelerdir?
Cumhuriyet döneminden günümüze akademik tarih yazımında Mevlâna nasıl ele
alınmış, hangi yaklaşımlar öne çıkmıştır?
Modern Mevlâna algısında tarihî Mevlâna ile sonradan oluşturulan Mevlâna imgesi
arasındaki ilişki nasıl değerlendirilmelidir?
Günümüzde Mevlâna’ya yüklenen “evrensellik”, “hoşgörü” ve benzeri kavramlar onun
kendi eserleri ve tarihî bağlamı dikkate alınarak nasıl değerlendirilmelidir?
Bu sorular doğrultusunda oturumda, menakıpname geleneğinden modern akademik çalışmalara
kadar Mevlâna’nın farklı dönemlerde nasıl algılandığı ve yeniden yorumlandığı ele alınacaktır.
7- “Mevlâna’nın İslâm Anlayışının Günümüz İslâm Dünyasındaki Yeri”
Bu oturumdaki amaç, Mevlâna’nın İslâm anlayışını kendi eserleri ve yaşadığı XIII. yüzyılın
dinî, ilmî ve tasavvufî şartları içerisinde ele almak ve bu anlayışın günümüz İslâm dünyasındaki
karşılığını değerlendirmektir. Bu çerçevede Mevlâna’nın Allah, Peygamber, insan, itikat, fıkıh,
kelam, ahlâk, ibadet, aşk, merhamet, kulluk, tasavvuf, devlet ve millet anlayışının temel
unsurları ile günümüzdeki yorumları birlikte ele alınacaktır.
Bu bağlamda şu sorular etrafında tartışma yürütülmesi hedeflenmektedir:
Mevlâna’nın İslâm anlayışının temel unsurları nelerdir ve bu anlayış XIII. yüzyılın ilmî,
dinî ve tasavvufî ortamı içerisinde nasıl şekillenmiştir?
Mevlâna’nın insan, ahlâk, aşk, merhamet, kulluk ve toplum anlayışı nasıl
değerlendirilmelidir?
Mevlâna’nın dinler ve farklı inanç mensuplarına yönelik yaklaşımı, kendi dönemi ve
İslâm düşüncesinin temel çerçevesi içerisinde nasıl anlaşılmalıdır?
Günümüzde Mevlâna’nın İslâm anlayışı İslâm dünyasında nasıl yorumlanmakta ve
hangi yönleri öne çıkarılmaktadır?
Modern dönemde Mevlâna’nın düşüncesinin tarihî ve dinî bağlamından koparılarak
yeniden yorumlanması ne tür sonuçlar doğurmaktadır?
Mevlâna’nın düşüncesi günümüz İslâm dünyasının karşı karşıya bulunduğu dinî, ahlâkî
ve toplumsal meseleler açısından nasıl değerlendirilebilir?
Mevlâna’nın İslâm anlayışının evrensel bir mesaj taşıdığı iddiası, onun kendi eserleri ve
tarihî bağlamı dikkate alınarak nasıl ele alınmalıdır?
Bu sorular doğrultusunda oturumda, Mevlâna’nın İslâm anlayışı ile bu anlayışın günümüzdeki
yorumları arasındaki ilişki ele alınacaktır. Böylece Mevlâna’nın düşüncesinin günümüz
ihtiyaçlarına göre yeniden şekillendirilmesinin yanı sıra, öncelikle kendi eserleri ve tarihî
bağlamı içerisinde doğru anlaşılması, ardından günümüz İslâm dünyasındaki karşılığının
değerlendirilmesi amaçlanmaktadır.
MEVLÂNA IN KONYA, THE SELJUK DĀR AL-MULK:
CITY, SOCIETY, CULTURE, POLITICS, AND HISTORICAL CONTEXT
Thirteenth-century Anatolia witnessed a unique historical period in which, on the one hand, it
was shaken by the political turmoil and social upheavals brought about by the Mongol invasion,
while on the other hand, it experienced a golden age of science, wisdom, and culture. At the
heart of this period lay Konya, the capital of the Seljuk Sultanate of Turkey-that is, the Dar alMulk Konya, which brought together East and West as well as diverse faiths and cultures,
became a meeting point for sultans, scholars, poets, and Sufis, thereby establishing itself as the
intellectual center of the era.
Mevlâna Jalāl al-Dīn Rūmī, one of the most significant figures of this geographical and cultural
milieu, built his intellectual and spiritual legacy directly within the fabric of this city. Mevlâna’s
thought and teachings did not remain merely as abstract Sufi philosophy; they found concrete
expression through the relationships he established with the political authorities of his time, the
unifying role he assumed during social crises, and the spirit he infused into city life. To
understand Mevlâna, one must examine the political crises of his era, his relationships with the
Seljuk court and administrators, and the social landscape and historical context of the capital,
Konya.
Building on this interdisciplinary approach, the 1st International Mevlâna Symposium aims to
reexamine Mevlâna Jalaluddin within the specific context of Konya, the Seljuk capital, focusing
on the three pillars of the city, politics, society, and historical conditions. The symposium aims
to uncover the socio-political context in which Mevlâna’s intellectual world took shape and to
discuss, from an academic perspective, his influence on the city and the politics of his time.
This First Symposium also marksthe beginning of a nine-year research and evaluation program.
In the coming years, the aim is to build a comprehensive body of research on Mevlâna by
examining his life, thought, works, understanding of Sufism, his influence in various regions,
and his place in today’s world under different headings. In this regard, the first symposium aims
to provide a solid historical foundation for Mevlâna studies and to establish a firm starting point
for future research.
MAIN TOPICS OF THE SYMPOSIUM
1. “Mevlâna in Thirteenth-Century Seljuk Konya: City, Institutions, and the Social
Context”
The purpose of this session is to examine Mevlâna’s intellectual world and life through the lens
of the city, institutions, and social structure of Konya-the Dar al-Mulk of the Turkish Seljuk
Sultanate in the 13th century. Konya was not merely a political center; with its madrasas,
scholarly institutions, commercial life, diverse religious communities and cultural circles, and
social structure, it was one of the most important cities of the period. The goal is to highlight
the role this urban environment played in the formation of Mevlâna’s life and thought.
Within this framework, the participants of this session are expected to examine Konya’s
political and administrative status, its urbanization and spatial structure, its madrasas and other
scholarly institutions, its economic and commercial life, and its social and cultural diversity.
The settlement of Bahāʾ al-Dīn Walad and his family in Konya will also be evaluated within
the context of these characteristics of the city and the historical conditions of the period.
In this context, the following questions will be addressed:
• What were the conditions that transformed Konya, in the 13th century, into a major center
of learning and intellectual life-one that attracted scholars, Sufis, and diverse cultural circlesbeyond its role as a political center? How should the move and migration of Bahāʾ al-Dīn Walad
and his family to Konya be interpreted within this context?
• What was the nature of Konya’s urbanization, administrative structure, and spatial
organization?
• How did madrasas and other scholarly institutions shape the city’s intellectual life?
• How did Konya’s economic and commercial structure, along with its patterns of production
and consumption and its social groups, shape the urban community?
• What was the social and cultural structure of Konya, where different religious and cultural
groups coexisted and lived together?
• How did this city and its institutions lay the groundwork for the formation of Mevlâna’s life
and intellectual world?
In this session, with these and other similar questions in mind, Konya will be examined not
merely as a place where Mevlâna lived, but as the historical, institutional, and urban context in
which his thought and social standing took shape.
2. “Political Transformation in Anatolia After the Battle of Kösedağ, the Period of Mongol
Suzerainty, and the Historical Context in Which Mevlâna Lived”
Beginning in the mid-thirteenth century, the process of Mongol suzerainty that the Seljuk
Sultanate of Turkiye (Rum) underwent following the Battle of Kösedağ and continuing until
the Battle of Sultanhanı significantly altered the political and social conditions in Konya, where
Mevlâna lived. While the Seljuk political and administrative structure persisted, the weakening
of central authority and the rise of Mongol influence created a new political landscape. Against
this historical backdrop, the question of how to interpret Mevlâna’s stance toward Mongol
suzerainty and Mongol domination emerges as a significant issue. How did Mevlâna respond
to this political transformation, and what stance did he adopt in the face of Mongol rule? What
do Mevlâna’s own works and contemporary sources reveal on this matter?
Within this framework, the aim of this session is to conduct a discussion centered on the
following questions:
• How should Mevlâna’s stance during the process of Mongol subjugation be understood in
light of his own words and the sources of the period?
• What kind of language and attitude did Mevlâna develop-directly or indirectly-in the face
of Mongol domination?
• To what extent do the claims made today regarding Mevlâna’s stance align with 13th-century
sources and political conditions?
• To what extent do the claims made today regarding the relationship between Mevlâna and
Ahī Evran -based on the identity of Ahi Evran as proposed in the 13th century-align with the
documents and sources of that period?
In this context, it is worth discussing whether certain assessments made from the present
perspective-looking back to the past-constitute an anachronism that fails to adequately take into
account the political and social realities of the 13th century. The purpose of this session is to
evaluate Mevlâna’s position during the Mongol subjugation period free from preconceived
notions, based on his own works, contemporary sources, and the political conditions of the 13th
century. In this way, we will seek to determine whether claims regarding Mevlâna’s stance
during the subjugation period are grounded in historical reality and to elucidate the role of later
interpretations in shaping this perception.
3. “Mevlâna’s Relations with Seljuk Statesmen and Political Circles”
Mevlâna’s life in 13th-century Konya was shaped not only by his involvement in scholarly and
Sufi circles but also by the relationships he forged with Seljuk sultans, statesmen, and political
circles. These relationships are significant for understanding Mevlâna’s position vis-à-vis
political authority and his influence on society. In this session, Mevlâna’s relationships with the
Seljuk sultans and statesmen will be examined within the political context of the era. The
session will assess whether these relationships stemmed from a quest for political alignment
and support or from scholarly, ethical, and Sufi interaction. It will also examine how Seljuk
political circles viewed Mevlâna and how they were influenced by his thought and authority.
In particular, his relationships with Pervâne Muʿīn al-Dīn Sulaymān, Ṣāḥib ʿAṭā Fakhr al-Dīn
ʿAlī, Qācaoglu Nūr al-Dīn, Ḥātıroğlu Sharaf al-Dīn, and other Seljuk statesmen of the period
will be examined in light of the information provided by the sources, with a focus on the role
these relationships played in understanding Mevlâna’s political stance and his position in
Konya.
Within thisframework, the aim of thissession isto look for answersto, and conduct a discussion
centered on, the following questions:
• What was the nature of Mevlâna’s relationships with the Seljuk sultans and statesmen?
• What attitude did Mevlâna adopt in his dealings with political circles?
• Why did Seljuk statesmen show closeness to Mevlâna, and what role did they play in his
inner circle?
• What do Mevlâna’s relationships with political circles reveal about his view of political
authority?
• How should Mevlâna’s influence on statesmen and the role of state circles in Mevlâna’s life
be assessed?
• How can the political relationships described in the manāqibnāmas (hagiographies) be
compared with the historical sources of the period, and do some contemporary interpretations
fall into anachronism?
The purpose of this session is to evaluate Mevlâna’s relationships with political circles not
merely through the lens of personal connections, but within the political and social structure of
13th-century Seljuk Konya. Thus, the nature of Mevlâna’s relationships with statesmen, the
impact of these relationships on his scholarly and Sufi standing, and the reciprocal influence of
Seljuk political circles on Mevlâna will be examined within a broader historical framework.
4. “Reading Mevlâna’s Works within the Historical Events of His Time”
The aim of this session is to reconsider and reevaluate Mevlâna’s works not merely as Sufi and
literary texts, but within the historical, political, social, and intellectual context of 13th-century
Anatolia. This is because, to understand Mevlâna’s works, one must ask not only “What is he
saying?” but also “Under what historical conditions, to whom, and why is he saying this?”
Mevlâna’s works-such as Masnavī, Dīvān-i Kabīr, Fīhi Mā Fīh, Majālis-i Sabʿa, and Maktūbāt
-contain important insights not only into his intellectual world but also into the people of his
time, political developments, social relations, and scholarly debates. So, how should we
interpret the historical and political references we encounter in these works? What issues of his
own era do the concepts and narratives Mevlâna employs shed light on? What do the statements
in these works tell us about the political and social environment in which Mevlâna lived?
Within thisframework, the aim of thissession isto look for answersto, and conduct a discussion
centered on, the following questions:
• How should Mevlâna’s works be interpreted in light of the historical conditions of 13thcentury Anatolia?
• To which events and conditions can the political, social, and historical references in his
works be linked?
• What are the scholarly and intellectual equivalents of the concepts used by Mevlâna in his
own time?
• What kinds of traces regarding Seljuk society, urban life, the state, and political authority
can be found in his works?
• How can the expressions we encounter in Mevlâna’s works contribute to historical research
on the period in which he lived?
• What consequences arise from the detachment of Mevlâna’s words and thoughts from their
historical context in modern interpretations?
Through the studies to be conducted based on these questions, the aim is to re-examine
Mevlâna’s works within the context of his own historical and intellectual world and to reveal
the layers of meaning in the texts from a broader perspective. In this way, the works will no
longer be viewed merely as texts interpreted from a contemporary perspective but will also be
evaluated as sources that open a window into the intellectual, social, and historical world of
13th-century Anatolia, where Mevlâna lived.
5. “Mevlâna’s Religious, Scholarly, and Social Networks in Thirteenth-Century Konya”
The purpose of this session is to examine the networks of religious, scholarly, Sufi, and social
relationships in which Mevlâna was embedded in 13th-century Konya. Within this framework,
Mevlâna’s relationships with prominent figures of the era and various social circles will be
evaluated not merely through biographical information, but within the context of mutual
interactions and connections.
In this context, figures such as Bahāʾ al-Dīn Walad, Sayyid Burhān al-Dīn, Shams-i Tabrīzī,
Ṣadr al-Dīn al-Qūnawī, Shams al-Dīn al-Mardinī, Ṣalāḥ al-Dīn Zarkūb, Ḥusām al-Dīn Chalabī,
and Sultan Walad, as well as madrasa scholars, Sufi circles, the Ahīs, and other religious and
scholarly groups of the period will be examined. In particular, the aim is to re-evaluate the
relationships with Sayyid Burhān al-Dīn, Ṣalāḥ al-Dīn Zarkūb, and Ḥusām al-Dīn Chalabī -
going beyond mere repetition of legendary and traditional narratives-by drawing on early
sources, manuscripts, and Mevlâna’s own texts.
The session aims to examine Mevlâna’s works in terms of insights into the social life of the
period. It also aims to investigate the reflections, in Mevlâna’s texts, of such elements as
production and consumption processes, occupations, economic and social relations, daily life,
cultural symbols, and material culture.
In this context, the following questions will be addressed:
• How can Mevlâna’s network of religious, scholarly, Sufi, and social relationships in 13thcentury Konya be reconstructed?
• How were Mevlâna’s relationships with the prominent figures of the era, the ʿulamāʾ, Sufi
circles, the Ahis, and other social groups shaped?
• How should Shams-i Tebrizî’s arrival in Konya and his encounter with Mevlâna be
understood within this network of relationships?
• How can Mevlâna’s relationships with Sayyid Burhān al-Dīn, Ṣalāḥ al-Dīn Zarkūb, and
Ḥusām al-Dīn Chalabī be reevaluated in light of the sources and Mevlâna’s texts?
• What insights do Mevlâna’s works offer regarding production and consumption, professions,
occupations, social relations, daily life, cultural symbols, and material culture?
• How do these elements observed in Mevlâna’s texts contribute to our understanding of social
relations and cultural life in 13th-century Konya?
All these and other relevant questions in mind, the session aims to identify and elucidate with
whom, in which circles, and within what network of relationships Mevlâna was engaged. By
considering the individuals, groups, and social life reflected in Mevlâna’s works altogether, his
religious, scholarly, and social world in Konya will be reinterpreted.
6. “Perceptions of Mevlâna: From Manāqibnāmas (Hagiographies) to Modern
Historiography”
The aim of this session is to examine how Mevlâna was portrayed and interpreted, beginning
with his own era and extending into subsequent centuries, and to explore the meanings he
acquired within the intellectual frameworks of different periods. Within this framework, the
session will examine the role of manāqibnāmas (hagiographies) in the formation of narratives
about Mevlâna, the relationship between historical sources and hagiographic accounts, and the
diverse conceptions of Mevlâna that have emerged in modern historiography.
In this context, the discussion will focus on the following questions:
• Under what historical circumstances did the legendary and hagiographical narratives
surrounding Mevlâna’s life and personality emerge after his death?
• To what extent do the historical events described in the manāqibnāmas correspond to those
found in the chronicles of the Seljuk Sultanate of Rum (Turkiye)? How can this parallelism be
assessed through concrete examples?
• What are the fundamental characteristics of the different interpretations of Mevlâna that
have emerged in the West and the Islamic world in the modern era?
• How has Mevlâna been addressed in academic historiography from the Republican era to
the present, and which approaches have come to the fore?
• How should the relationship between the historical Mevlâna and the later-constructed image
of Mevlâna be assessed in the modern perceptions of Mevlâna?
• How should concepts such as “universality” and “tolerance”-which are attributed to Mevlâna
today-be evaluated in light of his own works and historical context?
In light of these questions, the session will explore Mevlâna from the tradition of hagiographic
narratives to modern academic studies.
7. “The Place of Mevlâna’s Understanding of Islam in Today’s Islamic World”
The aim of this session is to examine Mevlâna’s understanding of Islam within the context of
his own works and the religious, scholarly, and Sufi conditions of the 13th century in which he
lived, and to assess the relevance of this understanding in today’s Islamic world. Within this
framework, the fundamental elements of Mevlâna’s understanding of God, the Prophet,
humanity, faith, Islamic jurisprudence, Islamic theology, ethics, worship, love, compassion,
servitude, Sufism, the state, and the nation will be examined alongside their contemporary
interpretations.
In this context, the discussion will focus on the following questions:
What are the fundamental elements of Mevlâna’s understanding of Islam, and how did
this understanding take shape within the intellectual, religious, and Sufi context of the 13th
century?
• How should Mevlâna’s views on humanity, ethics, love, compassion, servitude to God, and
society be evaluated?
• How should Mevlâna’s approach to religions and adherents of different faiths be understood
within the context of his own era and the fundamental framework of Islamic thought?
• How is Mevlâna’s understanding of Islam interpreted in the Islamic world today, and which
aspects are emphasized?
• What consequences arise from the reinterpretation of Mevlâna’s thought in the modern era
by severing it from its historical and religious context?
• How can Mevlâna’s thought be evaluated in light of the religious, moral, and social issues
facing the Islamic world today?
• How should the claim that Mevlâna’s understanding of Islam carries a universal message be
addressed, taking into account his own works and historical context?
In light of these questions, the session will examine the relationship between Mevlâna’s
understanding of Islam and contemporary interpretations of that understanding. The aim is not
only to reshape Mevlâna’sthought in accordance with today’s needs but also, first and foremost,
to ensure it is correctly understood within the context of his own works and historical context,
and subsequently to evaluate its relevance in today’s Islamic world.